Bỏ qua đến nội dung
Quẻ số 47 · 困

Quẻ Trạch Thủy Khốn

Thượng quái Đoài (Trạch) · Hạ quái Khảm (Thủy)

Quẻ Khốn · Hạ kinh · Cung Đoài, hành Kim

cùng quẫngiữ chínhẫn nạiít lờilòng thành

Thoán từ

Lời quẻ

困:亨,貞大人吉,无咎,有言不信。

Khốn: Hanh, trinh đại nhân cát, vô cữu, hữu ngôn bất tín.

Khốn: Hanh thông; giữ chính bền thì bậc đại nhân được tốt, không lỗi; có nói ra thì người không tin.

Đại tượng

澤无水,困;君子以致命遂志。

Trạch vô thủy, Khốn; quân tử dĩ trí mệnh toại chí.

Đầm không có nước là hình ảnh của sự khốn cùng; người quân tử noi theo đó mà dám đem cả tính mệnh ra để thực hiện chí hướng của mình.

Hào từ

Sáu hào của quẻ

Đọc từ dưới lên: hào 1 là khởi đầu, hào 6 là giai đoạn cuối của tình thế. Hào dương ở vị lẻ, hào âm ở vị chẵn là đắc chính; hào 2 và hào 5 là đắc trung; hai hào cách nhau ba vị mà khác âm dương thì có ứng.

  1. Hào 1 (Sơ) · Sơ Lục

    初六:臀困于株木,入于幽谷,三歲不覿。

    Sơ Lục: Mông ngồi khốn trên gốc cây trụi, lạc vào hang sâu tăm tối, ba năm không gặp được ai.

    Mông ngồi khốn trên gốc cây trụi, lạc vào hang tối, ba năm không gặp ai. Hào này động thì việc hỏi chìm hẳn, không người giúp, chưa thấy lối ra. Lúc này không làm việc lớn; giữ mình, tìm đường sáng mà đi.

    Thất chính · Có ứng với hào 4 · Hào Thế

  2. Hào 2 · Cửu Nhị

    九二:困于酒食,朱紱方來,利用享祀,征凶,无咎。

    Cửu Nhị: Khốn giữa rượu và thức ăn; dải lụa đỏ đang đến; lợi dùng việc dâng lễ tế hưởng; tiến đi thì xấu, không lỗi.

    Khốn giữa rượu và cơm: no đủ mà tài chưa được dùng. Dải lụa đỏ đang đến, người trên sắp tìm tới. Hào này động thì việc hỏi phải giữ lòng thành như dâng lễ, chờ được mời; tự xông lên thì xấu, ngồi chờ thì không lỗi.

    Thất chính · Đắc trung · Không ứng với hào 5

  3. Hào 3 · Lục Tam

    六三:困于石,據于蒺藜,入于其宮,不見其妻,凶。

    Lục Tam: Khốn vì đá, tựa vào bụi gai tật lê; vào trong nhà mình mà không thấy vợ mình; xấu.

    Khốn vì đá, tựa vào gai tật lê, về nhà không thấy vợ, xấu. Hào này động là hào xấu nhất của quẻ: tiến vấp, lui đau, chỗ dựa cuối cùng cũng mất. Bám vào chỗ không nên bám thì tổn thương thêm; buông sớm thì đỡ.

    Thất chính · Không ứng với hào 6

  4. Hào 4 · Cửu Tứ

    九四:來徐徐,困于金車,吝,有終。

    Cửu Tứ: Đến chậm chạp từ tốn, vì bị chiếc xe vàng làm khốn; đáng hổ thẹn, nhưng rốt cuộc có kết quả.

    Cửu Tứ muốn xuống cứu Sơ Lục mà bị chiếc xe vàng, tức Cửu Nhị, chắn đường nên đến chậm. Hào này động thì việc hỏi chậm, đáng tiếc, nhưng rốt cuộc có kết quả. Đã hứa thì giữ lời, chậm mà đến.

    Thất chính · Có ứng với hào 1 · Hào Ứng

  5. Hào 5 · Cửu Ngũ

    九五:劓刖,困于赤紱,乃徐有說,利用祭祀。

    Cửu Ngũ: Bị xẻo mũi, chặt chân, khốn vì người mang dải lụa đỏ; rồi thong thả mới có niềm vui; lợi dùng lòng thành như việc tế tự.

    Bị xẻo mũi, chặt chân, khốn vì người mang dải đỏ: ở ngôi tôn mà trên dưới đều bị bó. Hào này động thì việc hỏi bị kìm cả hai đầu; thong thả mới có vui. Giữ lòng thành như khi tế tự, không dùng quyền ép.

    Đắc chính · Đắc trung · Không ứng với hào 2

  6. Hào 6 (Thượng) · Thượng Lục

    上六:困于葛藟,于臲卼,曰動悔。有悔,征吉。

    Thượng Lục: Khốn vì dây sắn dây leo quấn, ở nơi chênh vênh không yên; tự nhủ rằng hễ động là hối; đã biết ăn năn thì tiến đi được tốt.

    Bị dây sắn quấn, đứng chỗ chênh vênh, tự nhủ hễ động là hối. Khốn đến cùng thì phải đổi. Hào này động thì việc hỏi sắp ra khỏi khốn: biết ăn năn cái sai cũ rồi dứt khoát bước đi thì tốt.

    Đắc chính · Không ứng với hào 3

Luận quẻ

Lời bàn

Quẻ Khốn phán việc hỏi đang bế tắc: thiếu người giúp, thiếu của, nói ra không ai tin. Đây chưa phải lúc làm lớn, cũng không phải lúc kêu oan. Lời quẻ vẫn cho hanh với người giữ chính: khốn mà không mất chí thì rồi ra được. Lời Tượng dạy giữ chí đến cùng. Cửu Nhị và Cửu Ngũ cương trung là chỗ dựa: chờ người trên tìm đến, đừng tự xông ra. Kỵ bám vào chỗ không nên bám như Lục Tam. Tóm lại: ít lời, giữ chí, chờ thời qua khốn.

Với câu hỏi tình duyên

Hỏi duyên được Khốn: duyên đang khốn, chưa thành, hai bên bị hoàn cảnh trói, nói ra không ai hiểu. Lục Tam “vào nhà không thấy vợ” răn mối dựa nhầm chỗ thì duyên tan. Người đã có đôi thì giữ lòng, ít lời, chờ qua cơn. Người chưa có đôi thì chưa phải lúc cưới.

Với câu hỏi công việc, làm ăn

Hỏi công việc được Khốn: công danh bị chặn, tài chưa được dùng, có nói người trên cũng không tin. Chưa nên đổi việc, chưa nên kiện cáo; làm tốt phần mình, chờ người biết dùng như Cửu Nhị chờ dải đỏ. Làm ăn, tiền bạc đang cạn như đầm không nước; kỵ vay mượn để gỡ, kỵ liều.

Lục Hào · Nạp Giáp

Quẻ Khốn trong Lục Hào

Nạp Giáp, Lục Thân và Thế Ứng của sáu hào quẻ Trạch Thủy Khốn
HàoNạp GiápLục ThânThế Ứng
Thượng LụcMùi ThổPhụ Mẫu
Cửu NgũDậu KimHuynh Đệ
Cửu TứHợi ThủyTử TônỨng
Lục TamNgọ HỏaQuan Quỷ
Cửu NhịThìn ThổPhụ Mẫu
Sơ LụcDần MộcThê TàiThế

Can chi của hào theo phép Nạp Giáp của Kinh Phòng; Lục Thân tính theo ngũ hành Kim của cung Đoài. Lục Thần không cố định theo quẻ mà khởi theo can ngày gieo, nên chỉ có trong quẻ đã gieo.

Hỏi đáp về quẻ Khốn

Quẻ Trạch Thủy Khốn là quẻ số mấy?
Quẻ Trạch Thủy Khốn (困), gọi tắt là quẻ Khốn, là quẻ số 47 trong 64 quẻ Kinh Dịch theo thứ tự Văn Vương, thuộc Hạ kinh. Quẻ ghép từ thượng quái Đoài (Trạch) ở trên và hạ quái Khảm (Thủy) ở dưới.
Quẻ Trạch Thủy Khốn tốt hay xấu?
Quẻ Khốn phán việc hỏi đang bế tắc: thiếu người giúp, thiếu của, nói ra không ai tin. Tóm lại: ít lời, giữ chí, chờ thời qua khốn. Gặp hào động thì lời của hào ấy và quẻ biến quyết định thêm việc thành hay bại.
Quẻ Trạch Thủy Khốn có hào động thì biến thành quẻ gì?
Hào 1 động thành quẻ Thuần Đoài; Hào 2 động thành quẻ Trạch Địa Tụy; Hào 3 động thành quẻ Trạch Phong Đại Quá; Hào 4 động thành quẻ Thuần Khảm; Hào 5 động thành quẻ Lôi Thủy Giải; Hào 6 động thành quẻ Thiên Thủy Tụng. Cả sáu hào cùng động thì thành quẻ Sơn Hỏa Bí.

Quẻ liên quan

Bài viết liên quan

Tất cả bài Kinh Dịch

Ý nghĩa của một quẻ rõ nhất khi đặt vào đúng câu hỏi của bạn.

Gieo quẻ cho câu hỏi của bạn

Nguyên văn Chu Dịch, bản thông hành. Âm Hán Việt, bản dịch và lời bàn do Ban biên tập Huyền Cơ biên soạn, theo Chu Dịch bản nghĩa của Chu Hi.