Bỏ qua đến nội dung
Quẻ số 20 · 觀

Quẻ Phong Địa Quan

Thượng quái Tốn (Phong) · Hạ quái Khôn (Địa)

Quẻ Quan · Thượng kinh · Cung Càn, hành Kim

quan sátlàm gươngthành kínhtự soi xéttầm nhìn

Thoán từ

Lời quẻ

觀:盥而不薦,有孚顒若。

Quan: Quán nhi bất tiến, hữu phu ngung nhược.

Quan: Như lúc đã rửa tay sạch sẽ mà chưa dâng lễ vật, lòng thành tín trang nghiêm khiến người trông vào đều kính ngưỡng.

Đại tượng

風行地上,觀;先王以省方,觀民設教。

Phong hành địa thượng, Quan; tiên vương dĩ tỉnh phương, quan dân thiết giáo.

Gió đi trên mặt đất là hình ảnh của Quan; các bậc tiên vương noi theo đó mà đi xem xét các phương, quan sát dân tình để đặt ra sự giáo hóa.

Hào từ

Sáu hào của quẻ

Đọc từ dưới lên: hào 1 là khởi đầu, hào 6 là giai đoạn cuối của tình thế. Hào dương ở vị lẻ, hào âm ở vị chẵn là đắc chính; hào 2 và hào 5 là đắc trung; hai hào cách nhau ba vị mà khác âm dương thì có ứng.

  1. Hào 1 (Sơ) · Sơ Lục

    初六:童觀,小人无咎,君子吝。

    Sơ Lục: Nhìn như con trẻ; với kẻ tiểu nhân thì không lỗi, với người quân tử thì đáng hổ thẹn.

    Sơ Lục ở xa Cửu Ngũ nhất, nhìn như con trẻ, chỉ thấy bề ngoài. Lời hào phán kẻ tiểu nhân thì không lỗi, người quân tử thì đáng tiếc. Hào này động thì việc hỏi bị xét nông; người gánh việc lớn mà nhìn vậy là hỏng.

    Thất chính · Không ứng với hào 4 · Hào Ứng

  2. Hào 2 · Lục Nhị

    六二:闚觀,利女貞。

    Lục Nhị: Nhìn hé qua khe cửa; lợi cho sự trinh chính của người nữ.

    Lục Nhị nhìn hé qua khe cửa: thấy được một góc, không thấy toàn cảnh. Lời hào phán lợi cho người nữ giữ chính. Hào này động thì việc trong nhà, việc kín thì được; việc ngoài, việc lớn thì chưa đủ tầm.

    Đắc chính · Đắc trung · Có ứng với hào 5

  3. Hào 3 · Lục Tam

    六三:觀我生,進退。

    Lục Tam: Xem xét việc làm của chính mình mà định tiến hay lui.

    Lục Tam ở chỗ giáp hai quẻ, xét việc mình làm mà định tiến hay lui. Hào này động thì việc hỏi chưa có lời đáp từ người ngoài: kết quả việc cũ của mình nói thay. Việc cũ tốt thì tiến, việc cũ dở thì lui.

    Thất chính · Có ứng với hào 6

  4. Hào 4 · Lục Tứ

    六四:觀國之光,利用賓于王。

    Lục Tứ: Nhìn thấy vẻ sáng rỡ của đất nước; lợi cho việc làm khách quý của nhà vua.

    Lục Tứ ở sát Cửu Ngũ, xem được vẻ sáng của cả nước, lời hào phán lợi làm khách quý của vua. Hào này động thì lợi ra mắt người trên, xin việc ở chỗ lớn, vào làm cho người có thế. Việc hỏi thuận.

    Đắc chính · Không ứng với hào 1 · Hào Thế

  5. Hào 5 · Cửu Ngũ

    九五:觀我生,君子无咎。

    Cửu Ngũ: Xem xét những gì do mình tạo ra; là người quân tử thì không lỗi.

    Cửu Ngũ dương cương trung chính, ở ngôi thiên hạ trông vào, xét việc mình làm qua dân của mình. Lời hào phán là quân tử thì không lỗi. Hào này động thì người dưới tốt là việc thành; người dưới hư là lỗi ở mình.

    Đắc chính · Đắc trung · Có ứng với hào 2

  6. Hào 6 (Thượng) · Thượng Cửu

    上九:觀其生,君子无咎。

    Thượng Cửu: Xem xét những gì do người ấy tạo ra; là người quân tử thì không lỗi.

    Thượng Cửu ở trên cùng, không giữ ngôi mà vẫn bị thiên hạ nhìn vào, nên tự xét đời mình. Lời hào phán là quân tử thì không lỗi. Hào này động thì việc hỏi đã ở ngoài tay; giữ nết cho trong là đủ.

    Thất chính · Có ứng với hào 3

Luận quẻ

Lời bàn

Quẻ Quan phán việc hỏi chưa đến lúc làm, đang đến lúc xem. Lời quẻ dạy rửa tay mà chưa dâng lễ: giữ lòng thành nghiêm, chưa vội ra tay, thì người tin. Đại Tượng dạy đi xem khắp nơi rồi mới đặt phép: biết rõ tình hình rồi mới định. Người xin quẻ đứng trên thì phải làm gương, vì người dưới đang nhìn; đứng dưới thì xem cho rõ, như Lục Tứ thấy vẻ sáng của nước mà ra giúp vua. Kỵ nhìn nông như trẻ con. Tóm lại: xem kỹ, giữ nghiêm, làm gương rồi mới làm.

Với câu hỏi tình duyên

Hỏi duyên được Quan: còn ở lúc ngắm nhau, chưa đến lúc định. Lục Nhị nhìn qua khe cửa, lợi cho người nữ giữ chính: nữ hỏi thì giữ ý là tốt. Lời quẻ dạy lòng thành nghiêm thì người kia tin. Xem kỹ nết người trước khi hứa; vội định theo vẻ ngoài là lầm.

Với câu hỏi công việc, làm ăn

Hỏi công việc được Quan: chưa lợi hành động lớn, lợi xem xét, học việc, ra mắt người trên. Lục Tứ phán lợi làm khách quý của vua: xin vào chỗ lớn thì thuận. Người đứng đầu phải làm gương, vì cấp dưới đang nhìn. Làm ăn, tiền bạc lợi khảo giá, xem thị trường; chưa bỏ vốn lớn.

Lục Hào · Nạp Giáp

Quẻ Quan trong Lục Hào

Nạp Giáp, Lục Thân và Thế Ứng của sáu hào quẻ Phong Địa Quan
HàoNạp GiápLục ThânThế Ứng
Thượng CửuMão MộcThê Tài
Cửu NgũTỵ HỏaQuan Quỷ
Lục TứMùi ThổPhụ MẫuThế
Lục TamMão MộcThê Tài
Lục NhịTỵ HỏaQuan Quỷ
Sơ LụcMùi ThổPhụ MẫuỨng

Can chi của hào theo phép Nạp Giáp của Kinh Phòng; Lục Thân tính theo ngũ hành Kim của cung Càn. Lục Thần không cố định theo quẻ mà khởi theo can ngày gieo, nên chỉ có trong quẻ đã gieo.

Hỏi đáp về quẻ Quan

Quẻ Phong Địa Quan là quẻ số mấy?
Quẻ Phong Địa Quan (觀), gọi tắt là quẻ Quan, là quẻ số 20 trong 64 quẻ Kinh Dịch theo thứ tự Văn Vương, thuộc Thượng kinh. Quẻ ghép từ thượng quái Tốn (Phong) ở trên và hạ quái Khôn (Địa) ở dưới.
Quẻ Phong Địa Quan tốt hay xấu?
Quẻ Quan phán việc hỏi chưa đến lúc làm, đang đến lúc xem. Tóm lại: xem kỹ, giữ nghiêm, làm gương rồi mới làm. Gặp hào động thì lời của hào ấy và quẻ biến quyết định thêm việc thành hay bại.
Quẻ Phong Địa Quan có hào động thì biến thành quẻ gì?
Hào 1 động thành quẻ Phong Lôi Ích; Hào 2 động thành quẻ Phong Thủy Hoán; Hào 3 động thành quẻ Phong Sơn Tiệm; Hào 4 động thành quẻ Thiên Địa Bĩ; Hào 5 động thành quẻ Sơn Địa Bác; Hào 6 động thành quẻ Thủy Địa Tỷ. Cả sáu hào cùng động thì thành quẻ Lôi Thiên Đại Tráng.

Quẻ liên quan

Bài viết liên quan

Tất cả bài Kinh Dịch

Ý nghĩa của một quẻ rõ nhất khi đặt vào đúng câu hỏi của bạn.

Gieo quẻ cho câu hỏi của bạn

Nguyên văn Chu Dịch, bản thông hành. Âm Hán Việt, bản dịch và lời bàn do Ban biên tập Huyền Cơ biên soạn, theo Chu Dịch bản nghĩa của Chu Hi.