Bỏ qua đến nội dung
Quẻ số 21 · 噬嗑

Quẻ Hỏa Lôi Phệ Hạp

Thượng quái Ly (Hỏa) · Hạ quái Chấn (Lôi)

Quẻ Phệ Hạp · Thượng kinh · Cung Tốn, hành Mộc

vượt trở ngạicông minhquyết đoánsửa saikỷ cương

Thoán từ

Lời quẻ

噬嗑:亨。利用獄。

Phệ Hạp: Hanh. Lợi dụng ngục.

Phệ Hạp: Hanh thông. Lợi cho việc dùng hình ngục để xét xử.

Đại tượng

雷電,噬嗑;先王以明罰敕法。

Lôi điện, Phệ Hạp; tiên vương dĩ minh phạt sắc pháp.

Sấm và chớp cùng đến là hình ảnh của Phệ Hạp; các bậc tiên vương noi theo đó mà làm sáng tỏ hình phạt, chấn chỉnh pháp luật.

Hào từ

Sáu hào của quẻ

Đọc từ dưới lên: hào 1 là khởi đầu, hào 6 là giai đoạn cuối của tình thế. Hào dương ở vị lẻ, hào âm ở vị chẵn là đắc chính; hào 2 và hào 5 là đắc trung; hai hào cách nhau ba vị mà khác âm dương thì có ứng.

  1. Hào 1 (Sơ) · Sơ Cửu

    初九:屨校滅趾,无咎。

    Sơ Cửu: Chân mang cùm gỗ, che lấp mất ngón chân; không lỗi.

    Sơ Cửu chân mang cùm gỗ, ngập mất ngón chân: phạt nhẹ ở lỗi đầu. Lời hào phán không lỗi. Hào này động thì việc hỏi bị chặn sớm, mà chặn sớm là may: lỗi nhỏ được ngăn, không thành lỗi lớn. Sửa ngay thì yên.

    Đắc chính · Không ứng với hào 4

  2. Hào 2 · Lục Nhị

    六二:噬膚滅鼻,无咎。

    Lục Nhị: Cắn vào miếng thịt mềm, ngập cả mũi; không lỗi.

    Lục Nhị cắn miếng thịt mềm mà ngập cả mũi: việc vốn không khó, ra tay hơi mạnh. Lời hào phán không lỗi, vì Lục Nhị trung chính. Hào này động thì việc hỏi xử được ngay; mạnh tay một chút cũng không sai.

    Đắc chính · Đắc trung · Không ứng với hào 5 · Hào Ứng

  3. Hào 3 · Lục Tam

    六三:噬腊肉,遇毒;小吝,无咎。

    Lục Tam: Cắn miếng thịt khô lâu ngày, gặp phải chất độc; hơi đáng hổ thẹn, nhưng không lỗi.

    Lục Tam cắn miếng thịt khô để lâu, gặp chất độc: việc tồn đọng, người xử lại ngồi không đúng chỗ. Lời hào phán hơi đáng tiếc mà không lỗi. Hào này động thì việc hỏi gặp phản đòn; chịu khó một chút rồi cũng xong.

    Thất chính · Có ứng với hào 6

  4. Hào 4 · Cửu Tứ

    九四:噬乾胏,得金矢,利艱貞,吉。

    Cửu Tứ: Cắn miếng thịt khô còn dính xương, được mũi tên bằng đồng; lợi ở chỗ giữ chính bền bỉ trong gian khó, tốt.

    Cửu Tứ cắn miếng thịt khô còn dính xương, được mũi tên đồng: cứng mà thẳng. Lời hào phán lợi giữ chính trong gian khó, tốt. Hào này động thì việc hỏi là miếng khó nhất, gắng giữ chính thì thắng; kiện tụng có lý thì được.

    Thất chính · Không ứng với hào 1

  5. Hào 5 · Lục Ngũ

    六五:噬乾肉,得黃金,貞厲,无咎。

    Lục Ngũ: Cắn miếng thịt khô, được vàng; giữ chính mà vẫn lo nguy thì không lỗi.

    Lục Ngũ cắn thịt khô mà được vàng: vàng là sắc trung, kim là sự cứng. Lời hào phán giữ chính mà lo nguy thì không lỗi. Hào này động thì việc hỏi xử được, có thu về; ngồi trên xử việc thì không được lơi tay.

    Thất chính · Đắc trung · Không ứng với hào 2 · Hào Thế

  6. Hào 6 (Thượng) · Thượng Cửu

    上九:何校滅耳,凶。

    Thượng Cửu: Vai mang gông gỗ, che lấp cả tai; xấu.

    Thượng Cửu vai mang gông gỗ, lấp mất cả tai: lỗi chồng lên lỗi, lời can cũng không nghe. Lời hào phán xấu. Hào này động thì việc hỏi đã quá đà, kiện tụng thua, hình phạt nặng. Dừng ngay, nhận lỗi, không cãi thêm.

    Thất chính · Có ứng với hào 3

Luận quẻ

Lời bàn

Được Phệ Hạp, việc hỏi đang có vật chắn ở giữa: người xen vào, nợ chưa đòi, lời hứa chưa giữ. Lời quẻ phán hanh: cắn đứt vật chắn thì việc thông, để yên thì không hợp được. Đại Tượng dạy làm rõ hình phạt, sửa nghiêm phép tắc: xử việc phải có lẽ, có công minh. Cửu Tứ giữ then chốt: miếng khó nhất mà giữ chính trong gian khó thì tốt. Lợi kiện tụng có lý; kỵ để lỗi nhỏ thành lỗi lớn như hào Thượng. Tóm lại: gọi tên vật cản, xử dứt, xử đúng.

Với câu hỏi tình duyên

Hỏi duyên được Phệ Hạp: giữa hai người có vật chắn, người thứ ba, lời ra tiếng vào hay chuyện tiền nong. Gỡ được vật chắn thì hợp, để yên thì không thành. Hào Thượng răn bịt tai không nghe thì duyên tan. Nói thẳng một lần cho rõ, xử cho công bằng thì duyên giữ được.

Với câu hỏi công việc, làm ăn

Hỏi công việc được Phệ Hạp: chỗ làm có người cản, có tranh chấp, có lỗi phải xử. Người cứng mà thẳng như Cửu Tứ thì thắng, được cấp trên giao việc xử lý. Hợp nghề luật, thanh tra. Làm ăn, tiền bạc lợi đòi nợ, lợi kiện có lý; hợp đồng phải rõ mới thu được.

Lục Hào · Nạp Giáp

Quẻ Phệ Hạp trong Lục Hào

Nạp Giáp, Lục Thân và Thế Ứng của sáu hào quẻ Hỏa Lôi Phệ Hạp
HàoNạp GiápLục ThânThế Ứng
Thượng CửuTỵ HỏaTử Tôn
Lục NgũMùi ThổThê TàiThế
Cửu TứDậu KimQuan Quỷ
Lục TamThìn ThổThê Tài
Lục NhịDần MộcHuynh ĐệỨng
Sơ CửuTý ThủyPhụ Mẫu

Can chi của hào theo phép Nạp Giáp của Kinh Phòng; Lục Thân tính theo ngũ hành Mộc của cung Tốn. Lục Thần không cố định theo quẻ mà khởi theo can ngày gieo, nên chỉ có trong quẻ đã gieo.

Hỏi đáp về quẻ Phệ Hạp

Quẻ Hỏa Lôi Phệ Hạp là quẻ số mấy?
Quẻ Hỏa Lôi Phệ Hạp (噬嗑), gọi tắt là quẻ Phệ Hạp, là quẻ số 21 trong 64 quẻ Kinh Dịch theo thứ tự Văn Vương, thuộc Thượng kinh. Quẻ ghép từ thượng quái Ly (Hỏa) ở trên và hạ quái Chấn (Lôi) ở dưới.
Quẻ Hỏa Lôi Phệ Hạp tốt hay xấu?
Được Phệ Hạp, việc hỏi đang có vật chắn ở giữa: người xen vào, nợ chưa đòi, lời hứa chưa giữ. Tóm lại: gọi tên vật cản, xử dứt, xử đúng. Gặp hào động thì lời của hào ấy và quẻ biến quyết định thêm việc thành hay bại.
Quẻ Hỏa Lôi Phệ Hạp có hào động thì biến thành quẻ gì?
Hào 1 động thành quẻ Hỏa Địa Tấn; Hào 2 động thành quẻ Hỏa Trạch Khuê; Hào 3 động thành quẻ Thuần Ly; Hào 4 động thành quẻ Sơn Lôi Di; Hào 5 động thành quẻ Thiên Lôi Vô Vọng; Hào 6 động thành quẻ Thuần Chấn. Cả sáu hào cùng động thì thành quẻ Thủy Phong Tỉnh.

Quẻ liên quan

Bài viết liên quan

Tất cả bài Kinh Dịch

Ý nghĩa của một quẻ rõ nhất khi đặt vào đúng câu hỏi của bạn.

Gieo quẻ cho câu hỏi của bạn

Nguyên văn Chu Dịch, bản thông hành. Âm Hán Việt, bản dịch và lời bàn do Ban biên tập Huyền Cơ biên soạn, theo Chu Dịch bản nghĩa của Chu Hi.