Quẻ Sơn Thiên Đại Súc
Thượng quái Cấn (Sơn) · Hạ quái Càn (Thiên)
Thoán từ
Lời quẻ
大畜：利貞，不家食吉，利涉大川。
Đại Súc: Lợi trinh, bất gia thực cát, lợi thiệp đại xuyên.
Đại Súc: Lợi ở sự trinh chính; không ăn lộc ở nhà mà ra gánh việc bên ngoài thì tốt; lợi cho việc vượt sông lớn.
Đại tượng
天在山中，大畜；君子以多識前言往行，以畜其德。
Thiên tại sơn trung, Đại Súc; quân tử dĩ đa thức tiền ngôn vãng hạnh, dĩ súc kỳ đức.
Trời ở trong núi là hình ảnh của Đại Súc; người quân tử noi theo đó mà ghi nhớ thật nhiều lời nói của người xưa và việc làm của các bậc đi trước, để bồi đắp đức của mình.
Hào từ
Sáu hào của quẻ
Đọc từ dưới lên: hào 1 là khởi đầu, hào 6 là giai đoạn cuối của tình thế.
- Hào 1 (Sơ)
初九：有厲利已。
Sơ Cửu: Có nguy, lợi ở chỗ dừng lại.
Sơ Cửu hăng hái muốn tiến nhưng bị Lục Tứ ở trên kìm lại. Theo lời hào, cố đi thì gặp nguy, dừng lại mới lợi. Nên tạm hoãn, dùng thời gian này để chuẩn bị kỹ hơn thay vì đối đầu với trở lực.
- Hào 2
九二：輿說輹。
Cửu Nhị: Xe tháo bỏ miếng gỗ giữ trục, đứng lại không đi.
Xe tự tháo chốt trục mà đứng yên. Cửu Nhị ở giữa, biết mình bị Lục Ngũ ngăn nên tự dừng, không oán trách. Hào này gợi ý chủ động dừng lại vì hiểu lẽ, khác với bị ép dừng; sự tự chủ ấy giúp giữ sức.
- Hào 3
九三：良馬逐，利艱貞。曰閑輿衛，利有攸往。
Cửu Tam: Ngựa tốt rong ruổi đuổi theo nhau, lợi ở chỗ giữ chính trong gian khó. Ngày ngày luyện tập đánh xe và phòng vệ, thì lợi cho việc tiến tới.
Ngựa tốt rong ruổi đuổi nhau: đường phía trước đã mở, vì Thượng Cửu cũng là dương, cùng chí hướng. Lời hào vẫn dặn giữ chính trong gian khó, ngày ngày luyện xe và cách phòng vệ; chuẩn bị kỹ thì tiến tới mới lợi.
- Hào 4
六四：童牛之牿，元吉。
Lục Tứ: Gắn thanh gỗ chắn vào sừng con bê non; rất tốt.
Gắn thanh gỗ chắn vào sừng con bê khi sừng chưa cứng: ngăn điều hại từ lúc còn nhỏ nên rất tốt. Hào này nhắc rằng kỷ luật sớm, quy tắc rõ từ đầu nhẹ nhàng hơn nhiều so với sửa chữa khi mọi việc đã lớn.
- Hào 5
六五：豶豕之牙，吉。
Lục Ngũ: Răng nanh của con lợn đã bị thiến; tốt.
Con lợn đã thiến thì nanh vẫn còn mà hết hung dữ. Lục Ngũ khéo kiềm chế từ gốc rễ thay vì đối phó với biểu hiện bề ngoài. Hào này gợi ý tìm nguyên nhân sâu của vấn đề thay vì chỉ ngăn chặn phần ngọn.
- Hào 6 (Thượng)
上九：何天之衢，亨。
Thượng Cửu: Con đường trời thênh thang biết bao; hanh thông.
Đến cuối quẻ, sự kìm giữ đã xong, con đường trời mở thênh thang. Những gì tích lũy lâu nay giờ có thể đem dùng. Theo lời hào, đây là lúc sự chuẩn bị và thời cơ gặp nhau; nên hành động với tầm nhìn rộng.
Góc nhìn
Gợi ý suy ngẫm
Đại Súc gợi ý rằng sức lực và hiểu biết của bạn cần được tích lũy, có kỷ luật trước khi dùng vào việc lớn. Bạn đang bị giữ lại vì hoàn cảnh chưa chín, hay vì chính mình chưa chuẩn bị đủ? Đây là lúc học từ kinh nghiệm người đi trước, rèn thói quen và kiềm chế từ gốc những điều có thể gây hại. Khi nền đã đủ dày, đừng ngại bước ra ngoài vùng quen thuộc để đóng góp.
Với câu hỏi tình duyên
Trong tình cảm, Đại Súc khuyên vun đắp từ từ, để sự hiểu biết và tin cậy tích tụ trước khi tiến tới cam kết lớn. Nếu đang bị ngăn trở, nên kiên nhẫn thay vì ép buộc. Học cách kiềm chế cảm xúc nóng vội từ sớm giúp mối quan hệ bền hơn.
Với câu hỏi công việc
Về công việc, quẻ nói về giai đoạn tích lũy kiến thức, kỹ năng, vốn liếng và uy tín. Có thể bạn đang bị giữ lại, chưa được dùng hết sức; đó cũng là lúc rèn luyện. Lời quẻ nghiêng về việc ra ngoài đóng góp, nhận việc lớn khi đã sẵn sàng.
Quẻ liên quan
Ý nghĩa của một quẻ rõ nhất khi đặt vào đúng câu hỏi của bạn.
Gieo quẻ cho câu hỏi của bạnNguyên văn theo bản Chu Dịch thông hành (phạm vi công cộng). Âm Hán Việt, bản dịch và phần suy ngẫm do Ban biên tập Huyền Cơ biên soạn; nội dung mang tính tham khảo văn hóa, không phải lời tiên đoán.