Bỏ qua đến nội dung
Quẻ số 43 · 夬

Quẻ Trạch Thiên Quải

Thượng quái Đoài (Trạch) · Hạ quái Càn (Thiên)

Quẻ Quải · Hạ kinh · Cung Khôn, hành Thổ

quyết đoánminh bạchdứt điểmkhông nóng vộiban lộc

Thoán từ

Lời quẻ

夬:揚于王庭,孚號,有厲,告自邑,不利即戎,利有攸往。

Quải: Dương vu vương đình, phu hào, hữu lệ, cáo tự ấp, bất lợi tức nhung, lợi hữu du vãng.

Quải: Nêu rõ tội lỗi của kẻ tiểu nhân nơi sân triều vua; lấy lòng thành mà hô hào, vẫn thấy có nguy; răn bảo từ trong ấp của mình, không lợi cho việc dùng ngay đến binh đao, lợi cho việc tiến hành.

Đại tượng

澤上於天,夬;君子以施祿及下,居德則忌。

Trạch thượng ư thiên, Quải; quân tử dĩ thi lộc cập hạ, cư đức tắc kỵ.

Nước đầm dâng lên tận trời, ấy là Quải; người quân tử noi theo đó mà ban bổng lộc xuống cho người dưới, còn ôm giữ ân đức cho riêng mình là điều phải kiêng.

Hào từ

Sáu hào của quẻ

Đọc từ dưới lên: hào 1 là khởi đầu, hào 6 là giai đoạn cuối của tình thế. Hào dương ở vị lẻ, hào âm ở vị chẵn là đắc chính; hào 2 và hào 5 là đắc trung; hai hào cách nhau ba vị mà khác âm dương thì có ứng.

  1. Hào 1 (Sơ) · Sơ Cửu

    初九:壯于前趾,往不勝為咎。

    Sơ Cửu: Mạnh ở ngón chân phía trước; đi tới mà không thắng nổi thì thành lỗi.

    Mạnh ở ngón chân trước: hào thấp nhất mà muốn xông lên đầu. Hào này động thì việc hỏi chưa đủ sức để quyết; đi mà không thắng thì thành lỗi. Lượng sức, chờ người cùng phe rồi mới ra tay.

    Đắc chính · Không ứng với hào 4

  2. Hào 2 · Cửu Nhị

    九二:惕號,莫夜有戎,勿恤。

    Cửu Nhị: Cảnh giác mà kêu gọi nhau; dù đêm khuya có binh đao cũng chớ lo.

    Cửu Nhị cương trung, biết cảnh giác, kêu gọi người mình phòng sẵn, nên đêm khuya có binh cũng chớ lo. Hào này động thì việc hỏi giữ được: có biến mà không hỏng, vì đã phòng từ trước. Kỵ khinh địch.

    Thất chính · Đắc trung · Không ứng với hào 5 · Hào Ứng

  3. Hào 3 · Cửu Tam

    九三:壯于頄,有凶。君子夬夬,獨行遇雨,若濡有慍,无咎。

    Cửu Tam: Sự mạnh lộ ra ở gò má, có điều xấu. Người quân tử quyết lòng dứt khoát, một mình đi gặp mưa, như bị ướt át và bị người giận, nhưng không có lỗi.

    Mạnh lộ lên gò má thì xấu: giận ra mặt là hỏng việc. Cửu Tam ứng với Thượng Lục, một mình đi gặp mưa, bị ướt, bị người cùng phe giận. Hào này động thì cứ quyết dứt trong lòng, rốt cuộc không lỗi.

    Đắc chính · Có ứng với hào 6

  4. Hào 4 · Cửu Tứ

    九四:臀无膚,其行次且。牽羊悔亡,聞言不信。

    Cửu Tứ: Mông không còn da, bước đi ngập ngừng khó khăn. Nếu như dắt dê thì hối hận tiêu mất, nhưng nghe lời ấy lại không tin.

    Mông không còn da, ngồi không yên, đi ngập ngừng. Hào này động thì việc hỏi bế tắc vì người trong cuộc không chịu theo: chịu đi sau như người dắt dê thì hối mất, nhưng nghe lời lại không tin. Cố chấp thì hỏng.

    Thất chính · Không ứng với hào 1

  5. Hào 5 · Cửu Ngũ

    九五:莧陸夬夬,中行无咎。

    Cửu Ngũ: Như nhổ rau sam, phải quyết cho dứt khoát; đi theo đường trung thì không có lỗi.

    Cửu Ngũ ở sát hào âm cuối cùng, phải quyết như nhổ rau sam, nhổ tận gốc. Hào này động thì việc hỏi phải xử dứt điểm, không vì tình riêng mà nương tay; giữ đường giữa thì không lỗi.

    Đắc chính · Đắc trung · Không ứng với hào 2 · Hào Thế

  6. Hào 6 (Thượng) · Thượng Lục

    上六:无號,終有凶。

    Thượng Lục: Không còn chỗ kêu than, cuối cùng có điều xấu.

    Hào âm cuối cùng, không còn ai để kêu, rốt cuộc xấu. Hào này động thì việc hỏi đã hết đường: bên giữ chỗ sai không còn người cứu. Người xin quẻ ở phía ấy thì nên lui sớm, đừng cố giữ.

    Đắc chính · Có ứng với hào 3

Luận quẻ

Lời bàn

Quẻ Quải phán việc hỏi đã đến lúc phải dứt: điều sai kéo dài nay đủ thế để gạt đi, chần chừ nữa là hỏng. Nhưng lời quẻ dạy dứt cho đúng phép: nói rõ, công khai, có lý lẽ, bắt đầu từ người nhà mình, không dùng sức ép ngay. Lời Tượng dạy có lộc thì chia xuống dưới. Chìa khóa ở Cửu Ngũ, nhổ rau sam phải nhổ tận gốc mà vẫn đi đường giữa. Kỵ nổi giận ra mặt như Cửu Tam. Tóm lại: quyết dứt, nói rõ, không dùng sức ép.

Với câu hỏi tình duyên

Hỏi duyên được Quải: quẻ chủ dứt, không chủ hợp. Mối đang có chuyện dồn lâu thì đến lúc phải nói thẳng; nói rõ thì gỡ được, im nữa thì vỡ. Mối có người thứ ba chen ngang thì nên dứt sớm. Kỵ nổi giận ra mặt như Cửu Tam, lời nặng làm hỏng việc.

Với câu hỏi công việc, làm ăn

Hỏi công việc được Quải: thời phải xử dứt một việc sai, gạt một người không ngay. Làm thì làm có căn cứ, trình công khai, bắt đầu từ bộ phận mình; kỵ ra tay khi chưa đủ người. Làm ăn, tiền bạc nên cắt mối hàng xấu, thu nợ khó đòi; có lời thì chia xuống người dưới.

Lục Hào · Nạp Giáp

Quẻ Quải trong Lục Hào

Nạp Giáp, Lục Thân và Thế Ứng của sáu hào quẻ Trạch Thiên Quải
HàoNạp GiápLục ThânThế Ứng
Thượng LụcMùi ThổHuynh Đệ
Cửu NgũDậu KimTử TônThế
Cửu TứHợi ThủyThê Tài
Cửu TamThìn ThổHuynh Đệ
Cửu NhịDần MộcQuan QuỷỨng
Sơ CửuTý ThủyThê Tài

Can chi của hào theo phép Nạp Giáp của Kinh Phòng; Lục Thân tính theo ngũ hành Thổ của cung Khôn. Lục Thần không cố định theo quẻ mà khởi theo can ngày gieo, nên chỉ có trong quẻ đã gieo.

Hỏi đáp về quẻ Quải

Quẻ Trạch Thiên Quải là quẻ số mấy?
Quẻ Trạch Thiên Quải (夬), gọi tắt là quẻ Quải, là quẻ số 43 trong 64 quẻ Kinh Dịch theo thứ tự Văn Vương, thuộc Hạ kinh. Quẻ ghép từ thượng quái Đoài (Trạch) ở trên và hạ quái Càn (Thiên) ở dưới.
Quẻ Trạch Thiên Quải tốt hay xấu?
Quẻ Quải phán việc hỏi đã đến lúc phải dứt: điều sai kéo dài nay đủ thế để gạt đi, chần chừ nữa là hỏng. Tóm lại: quyết dứt, nói rõ, không dùng sức ép. Gặp hào động thì lời của hào ấy và quẻ biến quyết định thêm việc thành hay bại.
Quẻ Trạch Thiên Quải có hào động thì biến thành quẻ gì?
Hào 1 động thành quẻ Trạch Phong Đại Quá; Hào 2 động thành quẻ Trạch Hỏa Cách; Hào 3 động thành quẻ Thuần Đoài; Hào 4 động thành quẻ Thủy Thiên Nhu; Hào 5 động thành quẻ Lôi Thiên Đại Tráng; Hào 6 động thành quẻ Thuần Càn. Cả sáu hào cùng động thì thành quẻ Sơn Địa Bác.

Quẻ liên quan

Bài viết liên quan

Tất cả bài Kinh Dịch

Ý nghĩa của một quẻ rõ nhất khi đặt vào đúng câu hỏi của bạn.

Gieo quẻ cho câu hỏi của bạn

Nguyên văn Chu Dịch, bản thông hành. Âm Hán Việt, bản dịch và lời bàn do Ban biên tập Huyền Cơ biên soạn, theo Chu Dịch bản nghĩa của Chu Hi.