Quẻ số 62 · 小過

Quẻ Lôi Sơn Tiểu Quá

Thượng quái Chấn (Lôi) · Hạ quái Cấn (Sơn)

Quẻ Tiểu Quá · Hạ kinh · Cung Đoài, hành Kim

việc nhỏkhiêm hạcẩn trọngđúng mứctiết kiệm

Thoán từ

Lời quẻ

小過：亨。利貞。可小事，不可大事。飛鳥遺之音，不宜上宜下，大吉。

Tiểu Quá: Hanh. Lợi trinh. Khả tiểu sự, bất khả đại sự. Phi điểu di chi âm, bất nghi thượng nghi hạ, đại cát.

Tiểu Quá: Hanh thông. Lợi ở sự bền giữ điều chính. Có thể làm việc nhỏ, không thể làm việc lớn. Chim bay để lại tiếng kêu; không nên lên cao, nên xuống thấp, thì rất tốt.

Đại tượng

山上有雷，小過；君子以行過乎恭，喪過乎哀，用過乎儉。

Sơn thượng hữu lôi, Tiểu Quá; quân tử dĩ hạnh quá hồ cung, tang quá hồ ai, dụng quá hồ kiệm.

Trên núi có sấm, đó là quẻ Tiểu Quá; người quân tử noi theo mà trong cử chỉ thì cung kính hơn mức, trong tang lễ thì thương xót hơn mức, trong chi dùng thì tiết kiệm hơn mức.

Hào từ

Sáu hào của quẻ

Đọc từ dưới lên: hào 1 là khởi đầu, hào 6 là giai đoạn cuối của tình thế. Hào dương ở vị lẻ, hào âm ở vị chẵn là đắc chính; hào 2 và hào 5 là đắc trung; hai hào cách nhau ba vị mà khác âm dương thì có ứng.

Hào 1 (Sơ) · Sơ Lục
初六：飛鳥以凶。
Sơ Lục: Chim bay lên cao, vì thế mà xấu.
Sơ Lục như chim non vội bay lên cao: xấu. Hào này động thì việc hỏi chưa đủ lông cánh mà đòi ra sức. Lời quẻ dạy xuống thấp thì tốt; làm lúc này là tự rước hỏng, phải ở yên chỗ dưới.
Thất chính · Có ứng với hào 4 · Hào Ứng
Giảng hào 1 Hào này động: biến quẻ Lôi Hỏa Phong
Hào 2 · Lục Nhị
六二：過其祖，遇其妣；不及其君，遇其臣；无咎。
Lục Nhị: Vượt qua ông mà gặp được bà; không với tới vua mà gặp được bề tôi; không có lỗi.
Lục Nhị vượt qua ông mà gặp bà, không với tới vua mà gặp bề tôi: không lỗi. Hào này động thì việc hỏi chưa đến được người quyết, nhưng gặp người giúp đúng tầm. Nhờ người dưới, giữ phận thì việc qua.
Đắc chính · Đắc trung · Không ứng với hào 5
Giảng hào 2 Hào này động: biến quẻ Lôi Phong Hằng
Hào 3 · Cửu Tam
九三：弗過防之，從或戕之，凶。
Cửu Tam: Không chịu đề phòng vượt mức, cứ buông lơi thì có kẻ làm hại, xấu.
Cửu Tam cậy cương mà không chịu phòng bị thêm, có kẻ theo sau làm hại: xấu. Hào này động thì việc hỏi có người ngầm phá. Lúc này phòng kỹ hơn mức thường mới vừa; lơ là là hỏng.
Đắc chính · Có ứng với hào 6
Giảng hào 3 Hào này động: biến quẻ Lôi Địa Dự
Hào 4 · Cửu Tứ
九四：无咎，弗過遇之。往厲必戒，勿用永貞。
Cửu Tứ: Không có lỗi; không vượt quá mà gặp đúng mức. Tiến tới thì nguy, phải răn giữ; đừng cố chấp bền giữ mãi một mực.
Cửu Tứ không lỗi, không quá cương mà gặp đúng mức. Hào này động thì việc hỏi giữ được, nhưng tiến tới thì nguy, phải răn mình. Đừng cố giữ một mực mãi; theo thời mà đổi thì yên.
Thất chính · Có ứng với hào 1 · Hào Thế
Giảng hào 4 Hào này động: biến quẻ Địa Sơn Khiêm
Hào 5 · Lục Ngũ
六五：密雲不雨，自我西郊，公弋取彼在穴。
Lục Ngũ: Mây dày mà không mưa, kéo đến từ cõi tây của ta; ông công bắn tên có dây, bắt lấy con vật ở trong hang.
Lục Ngũ như mây dày từ cõi tây mà chưa mưa: có ý làm lớn mà sức chưa tới. Ông công bắn tên lấy con vật trong hang, tức tìm người ẩn ở dưới giúp mình. Hào này động thì việc hỏi chưa thành; phải có người giúp.
Thất chính · Đắc trung · Không ứng với hào 2
Giảng hào 5 Hào này động: biến quẻ Trạch Sơn Hàm
Hào 6 (Thượng) · Thượng Lục
上六：弗遇過之，飛鳥離之，凶，是謂災眚。
Thượng Lục: Không gặp đúng mức mà vượt quá; chim bay mắc lưới, xấu, ấy gọi là tai ương và lầm lỗi.
Thượng Lục không gặp đúng mức mà vượt quá, như chim bay cao mắc lưới: xấu, lời hào gọi là lỗi tự chuốc. Hào này động thì việc hỏi đã đi quá xa. Dừng lại ngay, rút về chỗ thấp.
Đắc chính · Có ứng với hào 3
Giảng hào 6 Hào này động: biến quẻ Hỏa Sơn Lữ

Luận quẻ

Lời bàn

Được Tiểu Quá là được quẻ việc nhỏ: việc hỏi làm được phần nhỏ, không làm được phần lớn. Lời quẻ phán chim bay để lại tiếng, không nên lên cao, nên xuống thấp, thì rất tốt. Đại Tượng dạy cung kính, tiết kiệm hơn mức một chút: lúc này nghiêng về khiêm hạ là đúng. Hào chủ là Lục Nhị, vượt mà không lấn người trên, không lỗi. Kỵ ra mặt việc lớn, kỵ cậy mạnh không phòng như hào Tam. Tóm lại: làm việc nhỏ, hạ mình xuống, phòng kỹ hơn mức thường.

Với câu hỏi tình duyên

Hỏi duyên được Tiểu Quá: duyên thành từ chuyện nhỏ, chưa phải lúc bàn cưới hỏi. Hai bên nhường nhịn hơn mức thì êm. Hào Sơ, hào Thượng răn chim bay cao: đòi nhanh, đòi nhiều thì hỏng. Mối đến qua người trung gian, như Lục Nhị không gặp vua mà gặp bề tôi.

Với câu hỏi công việc, làm ăn

Hỏi công việc được Tiểu Quá: lợi việc nhỏ, giữ chỗ cũ; chưa lợi xin chức lớn, mở việc lớn. Chưa gặp được người quyết thì nhờ người dưới như Lục Nhị. Đổi việc lúc này là chim bay lên cao, không nên. Làm ăn, tiền bạc lợi buôn nhỏ, tiết kiệm; kỵ vay lớn, kỵ đầu tư quá sức.

Lục Hào · Nạp Giáp

Quẻ Tiểu Quá trong Lục Hào

Nạp Giáp, Lục Thân và Thế Ứng của sáu hào quẻ Lôi Sơn Tiểu Quá
Hào	Nạp Giáp	Lục Thân	Thế Ứng
Thượng Lục	Tuất Thổ	Phụ Mẫu
Lục Ngũ	Thân Kim	Huynh Đệ
Cửu Tứ	Ngọ Hỏa	Quan Quỷ	Thế
Cửu Tam	Thân Kim	Huynh Đệ
Lục Nhị	Ngọ Hỏa	Quan Quỷ
Sơ Lục	Thìn Thổ	Phụ Mẫu	Ứng

Can chi của hào theo phép Nạp Giáp của Kinh Phòng; Lục Thân tính theo ngũ hành Kim của cung Đoài. Lục Thần không cố định theo quẻ mà khởi theo can ngày gieo, nên chỉ có trong quẻ đã gieo.

Hỏi đáp về quẻ Tiểu Quá

Quẻ Lôi Sơn Tiểu Quá là quẻ số mấy?

Quẻ Lôi Sơn Tiểu Quá (小過), gọi tắt là quẻ Tiểu Quá, là quẻ số 62 trong 64 quẻ Kinh Dịch theo thứ tự Văn Vương, thuộc Hạ kinh. Quẻ ghép từ thượng quái Chấn (Lôi) ở trên và hạ quái Cấn (Sơn) ở dưới.

Quẻ Lôi Sơn Tiểu Quá tốt hay xấu?

Được Tiểu Quá là được quẻ việc nhỏ: việc hỏi làm được phần nhỏ, không làm được phần lớn. Tóm lại: làm việc nhỏ, hạ mình xuống, phòng kỹ hơn mức thường. Gặp hào động thì lời của hào ấy và quẻ biến quyết định thêm việc thành hay bại.

Quẻ Lôi Sơn Tiểu Quá có hào động thì biến thành quẻ gì?

Hào 1 động thành quẻ Lôi Hỏa Phong; Hào 2 động thành quẻ Lôi Phong Hằng; Hào 3 động thành quẻ Lôi Địa Dự; Hào 4 động thành quẻ Địa Sơn Khiêm; Hào 5 động thành quẻ Trạch Sơn Hàm; Hào 6 động thành quẻ Hỏa Sơn Lữ. Cả sáu hào cùng động thì thành quẻ Phong Trạch Trung Phu.

Quẻ liên quan

Bài viết liên quan

Tất cả bài Kinh Dịch

Ý nghĩa của một quẻ rõ nhất khi đặt vào đúng câu hỏi của bạn.

Gieo quẻ cho câu hỏi của bạn

Nguyên văn Chu Dịch, bản thông hành. Âm Hán Việt, bản dịch và lời bàn do Ban biên tập Huyền Cơ biên soạn, theo Chu Dịch bản nghĩa của Chu Hi.