Bỏ qua đến nội dung
Quẻ số 64 · 未濟

Quẻ Hỏa Thủy Vị Tế

Thượng quái Ly (Hỏa) · Hạ quái Khảm (Thủy)

Quẻ Vị Tế · Hạ kinh · Cung Ly, hành Hỏa

chưa hoàn thànhthận trọngchặng cuốiđúng chỗkiên nhẫn

Thoán từ

Lời quẻ

未濟:亨。小狐汔濟,濡其尾,无攸利。

Vị Tế: Hanh. Tiểu hồ hất tế, nhu kỳ vĩ, vô du lợi.

Vị Tế: Hanh thông. Con cáo nhỏ sắp qua được sông thì ướt đuôi, không có gì lợi.

Đại tượng

火在水上,未濟;君子以慎辨物居方。

Hỏa tại thủy thượng, Vị Tế; quân tử dĩ thận biện vật cư phương.

Lửa ở trên nước, đó là quẻ Vị Tế; người quân tử noi theo mà thận trọng phân biệt sự vật, đặt mỗi thứ vào đúng chỗ của nó.

Hào từ

Sáu hào của quẻ

Đọc từ dưới lên: hào 1 là khởi đầu, hào 6 là giai đoạn cuối của tình thế. Hào dương ở vị lẻ, hào âm ở vị chẵn là đắc chính; hào 2 và hào 5 là đắc trung; hai hào cách nhau ba vị mà khác âm dương thì có ứng.

  1. Hào 1 (Sơ) · Sơ Lục

    初六:濡其尾,吝。

    Sơ Lục: Để ướt cái đuôi, đáng hổ thẹn.

    Sơ Lục sức yếu mà muốn qua sông, ướt đuôi: đáng tiếc. Hào này động thì việc hỏi mới bắt đầu đã vội, chưa đủ sức. Lượng sức trước, học thêm, đợi người giúp; ra tay bây giờ chỉ chuốc hổ thẹn.

    Thất chính · Có ứng với hào 4

  2. Hào 2 · Cửu Nhị

    九二:曳其輪,貞吉。

    Cửu Nhị: Kéo níu bánh xe lại, giữ chính thì tốt.

    Cửu Nhị có sức mà biết kéo bánh xe lại, không vội tiến: giữ chính thì tốt. Hào này động thì việc hỏi thành nhờ biết đợi. Ở dưới thì làm tròn phận dưới, giúp người trên, chưa tranh phần.

    Thất chính · Đắc trung · Có ứng với hào 5

  3. Hào 3 · Lục Tam

    六三:未濟,征凶,利涉大川。

    Lục Tam: Chưa qua được sông, cứ tiến tới thì xấu; lợi cho việc vượt sông lớn.

    Lục Tam chưa qua được sông, cứ tiến thì xấu; lại lợi vượt sông lớn. Hào này động thì việc hỏi đi một mình là hỏng, đi nhờ thuyền người cương mạnh thì qua. Tìm người đỡ rồi mới làm.

    Thất chính · Có ứng với hào 6 · Hào Thế

  4. Hào 4 · Cửu Tứ

    九四:貞吉,悔亡,震用伐鬼方,三年有賞于大國。

    Cửu Tứ: Giữ chính thì tốt, hối hận tiêu tan; phấn chấn ra sức đánh Quỷ Phương, ba năm được ban thưởng ở nước lớn.

    Cửu Tứ giữ chính thì tốt, hối mất; dốc sức đánh Quỷ Phương, ba năm được nước lớn ban thưởng. Hào này động thì việc hỏi thành nhưng phải gắng lâu. Đã quyết thì làm bền, công đến sau mới thấy.

    Thất chính · Có ứng với hào 1

  5. Hào 5 · Lục Ngũ

    六五:貞吉,无悔,君子之光,有孚,吉。

    Lục Ngũ: Giữ chính thì tốt, không hối hận; ánh sáng của người quân tử, có lòng thành tín, tốt.

    Lục Ngũ giữ chính thì tốt, không hối; ánh sáng người quân tử, có lòng thành, tốt. Hào này động là hào tốt nhất quẻ: việc hỏi sắp thành nhờ người trên khiêm mà sáng, biết dùng người giỏi.

    Thất chính · Đắc trung · Có ứng với hào 2

  6. Hào 6 (Thượng) · Thượng Cửu

    上九:有孚于飲酒,无咎,濡其首,有孚失是。

    Thượng Cửu: Có lòng tin mà thư thả uống rượu, không có lỗi; nếu say đến ướt đầu thì dù có lòng tin cũng mất điều phải.

    Thượng Cửu có lòng tin mà uống rượu đợi thời: không lỗi; say đến ướt đầu thì có tin cũng mất điều phải. Hào này động thì việc hỏi gần xong, được nghỉ tay mà không được buông. Mừng sớm, quá chén là hỏng.

    Thất chính · Có ứng với hào 3 · Hào Ứng

Luận quẻ

Lời bàn

Vị Tế là quẻ việc chưa xong mà đã thấy bờ. Lời quẻ cho hanh, rồi răn con cáo nhỏ ướt đuôi sát bờ: việc hỏng ở chỗ non tay mà vội. Đại Tượng dạy xét rõ từng thứ, đặt người đúng việc, của đúng chỗ, rồi mới làm. Hào chủ là Lục Ngũ, khiêm mà sáng, biết dùng người tài nên tốt, không hối. Kỵ một mình xông qua như hào Tam, kỵ mừng sớm như hào Thượng. Tóm lại: chưa xong thì chưa mừng, xếp đúng chỗ, có người giúp rồi mới qua sông.

Với câu hỏi tình duyên

Hỏi duyên được Vị Tế: duyên chưa thành, hai bên còn như lửa với nước, mỗi người một hướng. Hào nào cũng có ứng: người hợp có đó mà chưa đến thời. Nóng vội như cáo ướt đuôi thì hỏng sát ngày thành. Lục Ngũ dạy lấy lòng thành, nhún mà sáng thì sau nên duyên.

Với câu hỏi công việc, làm ăn

Hỏi công việc được Vị Tế: việc đang dở, chức chưa tới, đổi việc chưa xong. Lợi xếp lại người và việc cho đúng chỗ, tìm người cương mạnh đỡ mình như hào Tam. Cửu Tứ gắng ba năm mới được thưởng. Làm ăn, tiền bạc chưa thu được; kỵ dồn vốn ở bước cuối khi giấy tờ chưa xong.

Lục Hào · Nạp Giáp

Quẻ Vị Tế trong Lục Hào

Nạp Giáp, Lục Thân và Thế Ứng của sáu hào quẻ Hỏa Thủy Vị Tế
HàoNạp GiápLục ThânThế Ứng
Thượng CửuTỵ HỏaHuynh ĐệỨng
Lục NgũMùi ThổTử Tôn
Cửu TứDậu KimThê Tài
Lục TamNgọ HỏaHuynh ĐệThế
Cửu NhịThìn ThổTử Tôn
Sơ LụcDần MộcPhụ Mẫu

Can chi của hào theo phép Nạp Giáp của Kinh Phòng; Lục Thân tính theo ngũ hành Hỏa của cung Ly. Lục Thần không cố định theo quẻ mà khởi theo can ngày gieo, nên chỉ có trong quẻ đã gieo.

Hỏi đáp về quẻ Vị Tế

Quẻ Hỏa Thủy Vị Tế là quẻ số mấy?
Quẻ Hỏa Thủy Vị Tế (未濟), gọi tắt là quẻ Vị Tế, là quẻ số 64 trong 64 quẻ Kinh Dịch theo thứ tự Văn Vương, thuộc Hạ kinh. Quẻ ghép từ thượng quái Ly (Hỏa) ở trên và hạ quái Khảm (Thủy) ở dưới.
Quẻ Hỏa Thủy Vị Tế tốt hay xấu?
Vị Tế là quẻ việc chưa xong mà đã thấy bờ. Tóm lại: chưa xong thì chưa mừng, xếp đúng chỗ, có người giúp rồi mới qua sông. Gặp hào động thì lời của hào ấy và quẻ biến quyết định thêm việc thành hay bại.
Quẻ Hỏa Thủy Vị Tế có hào động thì biến thành quẻ gì?
Hào 1 động thành quẻ Hỏa Trạch Khuê; Hào 2 động thành quẻ Hỏa Địa Tấn; Hào 3 động thành quẻ Hỏa Phong Đỉnh; Hào 4 động thành quẻ Sơn Thủy Mông; Hào 5 động thành quẻ Thiên Thủy Tụng; Hào 6 động thành quẻ Lôi Thủy Giải. Cả sáu hào cùng động thì thành quẻ Thủy Hỏa Ký Tế.

Quẻ liên quan

Bài viết liên quan

Tất cả bài Kinh Dịch

Ý nghĩa của một quẻ rõ nhất khi đặt vào đúng câu hỏi của bạn.

Gieo quẻ cho câu hỏi của bạn

Nguyên văn Chu Dịch, bản thông hành. Âm Hán Việt, bản dịch và lời bàn do Ban biên tập Huyền Cơ biên soạn, theo Chu Dịch bản nghĩa của Chu Hi.